سال انتشار: ۱۳۸۸

محل انتشار: ششمین کنفرانس اقتصاد کشاورزی ایران

تعداد صفحات: ۱۳

نویسنده(ها):

حاجیه بابازاده – فارغ التحصیل کارشناسی ارشد رشته مدیریت کشاورزی دانشگاه تبریز
رسول محمدرضایی – دانشیار گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه تبریز
شاپور ظریفیان – استادیار گروه اقتصادکشاورزی دانشگاه تبریز
لورنس انویه تکیه – محقق مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی

چکیده:

امروزه توسعه صادرات غیرنفتی یک ضرورت به شمار میآید، زیرا که درآمدهای ارزی را افزایش میدهد ودر نتیجه اجرای برنامههای توسعه اقتصادی را که متضمن هزینههای ارزی است؛ ممکن میکند. در این میان کشاورزی نقش بسیار مهمی در توسعه صادرات غیرنفتی ایران دارد؛ در میان محصولات کشاورزی نیز سیب از جایگاه خاصی برخوردار بوده و ایران جزء ۵ کشور مهم تولیدکننده سیب در جهان است. ولی به لحاظ صادرات از جایگاه چندان قابل توجهی برخوردار نیست؛ که این امر میتواند علل مختلف اقتصادی و غیر اقتصادی داشته باشد. یک سری از عوامل غیر اقتصادی موثر بر میزان صادرات، میزان آگاهی صادرکنندگان از علم صادرات است. هدف از این تحقیق بررسی نقش دانش صادراتی صادرکنندگان سیب استان آذربایجانغربی در توسعه صادرات این محصول است. این تحقیق از نوع کاربردی، توصیفی- همبستگی بوده و جامعه آماری این تحقیق صادرکنندگان سیب استان آذربایجانغربی در سال ۱۳۸۶ بودند ( ۹۰ نفر)؛ که با روش سرشماری نسبت به تکمیل پرسشنامه تحقیق به روش مصاحبه حضوری اقدام شد. محاسبه ضریب آلفای کرونباخ ( ۷۷ %) نشان داد که ابزار تحقیق از اعتبار قابل قبولی برخوردار بود. نتایج ضرایب همبستگی در این تحقیق نشان داد که بین اجزای متغیر دانش صادرات یعنی متغیرهای شناخت حقوق و قوانین گمرکی، شناخت قوانین و مقررات اینکوترمز، شناخت انواع قراردادهای بینالمللی، آشنایی با ضمانتنامه در معاملات بینالمللی، آشنایی با اسناد، شناخت روشهای پرداخت بینالمللی و توانایی پیشبرد سفارش صادرات با میزان صادرات همبستگی مثبت و معنیدار وجود داشت. ضریب همبستگی توانایی تسلط بر زبان خارجی با میزان صادرات معنیدار نبود. ضریب همبستگی بین ویژگیهای شخصیتی از جمله، سن، سطح تحصیلات، عضویت در اتحادیه صادرکنندگان، سابقه صادرات محصولات دیگر کشاورزی، سابقه صادرات سیب و شرکت در کلاسهای آموزش صادرات با میزان صادرات مثبت و معنیدار بود. نتایج حاصل از رگرسیون چندمتغیره دانش صادراتی صادرکنندگان به روش گامبهگام نشان داد که ۷۰ % تغییرات متغیر وابسته (میزان صادرات سیب) بهوسیله چهار متغیر شناخت انواع قراردادهای بینالمللی، آشنایی با اسناد، شناخت روشهای پرداخت بینالمللی و آشنایی با ضمانتنامه در معاملات بینالمللی تبیین میشود. همچنین نتایج حاصل از رگرسیون چندمتغیره ویژگیهای جامعهشناختی صادرکنندگان به روش گامبهگام نیز نشان داد که ۴۲ % تغییرات متغیر وابسته (میزان صادرات سیب)بهوسیله متغیرهای شرکت در کلاسهای آموزش صادرات، سن و سابقه صادرات سیب تبیین میشود. لذا با توجه به نتایج به دست آمده بایستی اقدامات موثری توسط سازمانبازرگانی و اداره گمرک و اتحادیه صادرکنندگان از قبیل طراحی و اجرای دورههای آموزشی ویژه ارتقای مهارتها به تفکیک سنین مختلف ونیاز صادرکنندگان جهت رقابت پذیر نمودن بنگاههای صادراتی سیب صورت بگیرد