سال انتشار: ۱۳۹۳

محل انتشار: هفتمین کنگره انجمن ژئوپلیتیک ایران (جغرافیای سیاسی شهر)

تعداد صفحات: ۲۰

نویسنده(ها):

محراب هداوند میرزایی – دانشجوی دکتری جغرافی ایی سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران

چکیده:

امروزه مراکز شهری در معرض انواع تهدیدات می باشند. پیشرفت علم و تکنولوژی تنوع عوامل ایجاد تهدید و تنوعتهدیدات را در شهرها نسبت به گذشته افزایش داده ودر شهرهای مناطق مرزی اسیب پذیری و تهدیدات ممکن استنسبت به شهرهای مرکزی کشور بیشتر و بعضا پیچیده تر باشد. علاوه بر تهدیدات داخلی که شهرهای مرزی را درمعرض اسیپ پذیری قرار می دهد وضعیت کشورهای همسایه به عنوان منبع تهدید می تواند تاثیر مستقیم بر وجودامنیت و یا عدم وجود امنیت و همچنین بر تنوع تهدیدات داشته باشد . مخصوصا آن که به دلایل مختلف مرزهای سیاسی حائل بین دو کشور از کارکردهای مرزی خود فاصله داشته باشند . نواحی جنوب شرقی کشور همجوار با مرزافغانستان و پاکستان از چنین وضعیتی برخوردار هستند. در این مقاله ما درپی ان هستیم تا تاثیرات عوامل خارجی تهدید را بر امنیت شهرهای مرزی در جنوب شرق ایران بر اساس یکی از ساختارهای فضایی ژئوپلیتیکی یعنی نظریه هار تلند مکیندر و نظریه ریملند اسپایکمن با تقسیم استان سیستان و بلوچستان به سه منطقه ریملند، میدلند وهارتلند بررسی نماییم. در حال حاضر مهمترین تهدیدات شهرهای مرزی جنوب شرق کشور عبارتند از مواد مخدر ،حضور نظامی اطلاعاتی قدرتهای منطقه ای و فرا منطقه ای و گسترش افراط گرایی مذهبی و تروریسم می باشد .نتایج تحقیق نشان می دهد از مجموع 37 مرکز شهری استان 17 شهر در منطقه لبه بیرونی ریملند در خط مقدم تهدیدات خارجی قرار دارند . مهمترین مراکز شهری در این قلمرو، شهر زابل در شمال استان و هم مرز باافغانستان دارای نقش دانشگاهی،کشاورزی،خدماتی و در کل نقش پشتیبان را در منطقه سیستان برعهده دارد . دومین وبزرگترین مرکز شهری این قلمرو شهر زاهدان مرکز اداری و سیاسی استان است که با مرز حدود 30 کیلومتر فاصلهدارد. این مقاله به شیوه تحلیلی توصیفی نگاشته شده است.