سال انتشار: ۱۳۹۳

محل انتشار: هفتمین کنگره انجمن ژئوپلیتیک ایران (جغرافیای سیاسی شهر)

تعداد صفحات: ۲۴

نویسنده(ها):

زهرا احمدی پور – استاد جغرافیای سیاسی دانشگاه تربیت مدرس
یونس رشیدی – دانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی، دانشگاه تربیت مدرس

چکیده:

ارتباط تنگاتنگ زندگی انسان، جامعه، نهادهای عمومی و قدرت های سیاسی، اقتصادی و هنجارهایاجتماعی با محیط جغرافیایی بیش از هرجای دیگر در فضاهای شهری منعکس می گردد. در شهر نتیجهعملکرد تاریخی انسان در محیط منعکس میشود و ردپای عوامل مختلف در دوره های گوناگون تاریخی درآن مشهود است؛ عواملی که کارکرد، هویت و فرآیند در فضاهای شهری را تعریف می کنند.در کنار کارکردهای گوناگونی که برای فضاهای شهری تعریف شده است می توان به نقش فضاهایجغرافیایی شهر برای انتقال پیام و بازنمایی اشاره کرد. در چارچوب این نقش نهادهای قدرت در دورانی کهبر شهر تسلط دارند به بازساخت فضا، نمادسازی، بازنمایی سیاسی، اقتصادی و اجتماعی و همچنین انتقالمعنا و پیام از طریق تصویرسازی و بازنمایی می پردازند. تصویرسازی هایی که در سطح شهرها از سوینهادهای قدرت صورت می گیرد در بیشتر موارد با هدف بسط جایگاه نهادهای قدرت و شکل دهی بهفرآیندهای اقتصادی، سیاسی و اجتماعی صورت می گیرد. تصویرسازی نهادهای قدرت در شهرها بازگوکنندهشرایط حاکم بر جامعه و نیز مسیری است که در سایه نهادهای قدرت شهر در دوران حیات خود می پیماید.در شهر تهران که پیدایش آن نیز وابسته به عوامل سیاسی است، نقش و جایگاه نهادهای قدرت درتوسعه و شکگیری فضاهای شهری از نمود فضایی گستردهای برخوردار است. در این شهر از یک سونهادهای قدرت همواره تلاش داشته اند تا با بهره برداری از کارکرد رسانهای فضاها و مکانهای شهری بهتصویرسازی و نمادسازی از آمال و اهداف خویش بپردازند. از طرف دیگر، فضاهای جغرافیایی این شهر درطی حیات خویش همچون یک رسانه به بازنمایی نقش نهادهای قدرت در اقتصاد و سیاست ایران پرداخته اند.