ملایمان واقعاً زمین را به ارث میبرند؛ حداقل در میان مورچهها
مورچهها چگونه به تسخیر جهان رسیدند؟ شاید پاسخ آن تا عمق پوست باشد.
نویسنده: کارا گیایمو
کارا گیایمو بهتازگی گزارشی دربارهٔ مورچههایی منتشر کرد که در یکی از قوانین اساسی حیات یک حفره پیدا کردهاند.
اگر زندگی یک بازی اعداد باشد، مورچهها برندهاند. برآوردها نشان میدهد حدود ۲۰ کوادریلیون مورچهٔ منفرد در کرهٔ زمین وجود دارد (بیش از دو میلیون مورچه برای هر انسان)، که بیش از ۱۵٬۰۰۰ گونه را شامل میشود. حضور همهجاگیر آنها، اهمیت جهانیشان را بهعنوان هواسازهای خاک، بازیافتکنندگان مادههای مرده و پخشکنندگان بذر تقویت میکند.
یک مقالهٔ جدید به بررسی یکی از راههای موفقیت عظیم این کارگران ریزاندام پرداخت. این مطالعه که جمعه در مجلهٔ Science Advances منتشر شد، کتیکول (پوستهٔ بیرونی) تقریباً هزار مورچه از صدها گونه را اندازهگیری کرد. پژوهشگران رابطهٔ قویای بین نازکتر بودن کتیکول و بزرگتر بودن اندازهٔ کلونیها یافتند.
آرتور ماته، دانشجوی دکترا در دانشگاه کمبریج و نویسندهٔ اصلی این مقاله میگوید این نکته نشان میدهد که طی زمان تکاملی، برخی گونههای مورچه ممکن است «متعادلسازی بین کیفیت و کمیت» را انتخاب کرده باشند؛ با کاهش کمی کتیکول هر کارگر، تعداد کلی آنها را افزایش دادهاند. این مورچهها «سرمایهگذاری بر خود را فدا میکنند تا نیروی کاری توزیعشدهتری داشته باشند»، که به کل جامعهشان اجازه میدهد ساختار پیچیدهتری بهوجود آید، او افزود.
کتیکول مورچه در برابر تهدیدهای مختلف در تمام مقیاسها، از عفونتهای قارچی تا کفشهای کوهنوردی نزدیک، محافظت میکند. هرچه کتیکول ضخیمتر باشد، حفاظت بهتر است. اما ساختن کتیکول به نیتروژن نیاز دارد — منبعی محدود. به همین دلیل «هزینهٔ تولید یک کارگر منفرد وقتی کتیکول بزرگتری داشته باشد، بیشتر است»، گفت ایوان اکونومو، استاد دانشگاه مریلند و مؤسسهٔ علم و فناوری اوکیناوا و یکی از نویسندگان این پژوهش.
در سال ۲۰۱۷، پژوهشگران مقالهای منتشر کردند که ضخامت کتیکول را در ۴۲ گونهٔ مورچه بررسی میکرد. این گروه به رهبری مورچهشناس کریستین پیترز (که در سال ۲۰۲۰ درگذشت) به دامنهٔ گستردهای از ضخامتها دست یافت: برخی مورچهها کتیکول کمی بیش از یک میکرومتر (همراه با طول یک باکتری) داشتند، در حالی که دیگران تقریباً صد برابر ضخیمتر بودند، یعنی بهانداز موهای انسان.